ამ პოსტის დაწერა ორჯერ ვცადე: ერთხელ ზაფხულში, როცა ყველაფერი ეს დაიწყო და მეორედ მაშინ, როცა აღმოვაჩინე, რომ ამ ადგილის ერთ ნაწილზე ფალსიფიცირებული ცემენტი გამოიყენეს.

აღმაშენებლის გამზირის ასე მალე გახსნას იმიტომ ვერ წარმოვიდგენდი, რომ სულ რაღაც ერთი კვირის წინ ყველაფერი ასე გამოიყურებოდა:

ვერა და ვერ გავითავისე, რომ საქართველო “როლიკებზე” მოსრიალე ლოკოკინაა, რომელსაც ჰგონია, რომ ევროპას ეწევა. ამ ვიდეოს რომ ვიღებდი, მეგონა, აქაურობა 26 მაისამდე მაინც არ გაიხსნებოდა, მაგრამ ეს დღე ნაციონალური კალენდრის “26 მაისს” ანუ 23 დეკემბერს დადგა. სხვისი არ ვიცი, მაგრამ მე მთელი ამ ხნის განმავლობაში აღმაშენებლის გამზირი ფეხით მოვიარე და წარმოდგენა მაქვს, რა როგორ კეთდებოდა.

ჩემი ვარაუდით, განახლებული გამზირის ნამდვილ განახლებამდე კიდევ 6 თვე დარჩა. განა იმიტომ, რომ ახლადაშენებული შენობის ან შეღებილი ფასადების უკან დაუმთავრებელი სიცარიელეა, არამედ იმიტომ, რომ თვითონ ეს ნაგებობები ზედმეტად სწრაფად აიგო და მათს მდგრადობაში ეჭვი მეპარება. ასე გამოიყურება აღმაშენებლის გამზირი 23 ნოემბრის შემდეგ.

სხვათა შორის, ხატვამ ერთი რამ მასწავლა: თუ გინდა, რომ მართლა კარგი რამ გამოგივიდეს, დეტალებს ყურადღება აუცილებლად უნდა მიაქციო. ვნახოთ:

ეს შენობა ურჩხულის სასახლეს მაგონებდა “ურჩხული და მზეთუნახავიდან”. მთელი შენობა ვერ დავაფიქსირე რატომღაც. გამომრჩა ალბათ, მაგრამ ესეც წავა:

ასე იყო ზაფხულში, დღეს კი ასეთია:

სამაგიეროდ, შესასვლელი კარის გვერდებზე განლაგებული ფიგურების დასრულება დაავიწყდათ.

ეს ორი შენობა ზაფხულზე არ არსებობდა და ხელახლა აიგო:

პირველის შედეგი დღეს ასეთია. არ ვიცი, რამდენად მართალია, მაგრამ ამ ფასადური საფარის ღირებულება დაახლოებით 8000 ლარია.

მისგან განსხვავებით, მეორე შენობას დამთავრებული ჰქვია, რადგან გახსნის დღიდან ფუნქციონირება დაიწყო. რა და როგორ დაამთავრეს, ეგ სხვა საქმეა.

ბეტონისგან ცუდად შეწებებული ვითომ ქვის ბოძები

ეს სანახაობა წინას გაგრძელებაა

ესე ერთ-ერთი “ბუტიკია”, რომელიც სახელდახელოდ გაიხსნა. თუ კედლების გამოშრობამდე/დასრულებამდე აქაურობას არ აალაგებენ, მეეჭვება, ტანსაცმელს ნესტი არ შეჭამს.

ესეც ერთ-ერთი საყოფაცხოვრებო ტექნიკის მაღაზიის ჭერი. ფასადი ძველ სტილშია აღდგენილი, ხოლო როცა ძველებურ ფანჯარაში შეიხედავთ და გამოფენილ სარეცხ მანქანებს მოკრავთ თვალს, ბევრს იცინებთ

სულ ეს იყო, რაც ამ ხნის განმავლობაში მეთქვა და კიდევ ერთი რამ:

კამერის ობიექტივში და ტელევიზორის ეკრანზე შეიძლება, ყველაფერი იდეალურად ანუ დეტალების გარეშე ჩანდეს, მაგრამ რეალობაში ყველაფერი სხვანაირია, ნაკლებად მატყუარა. მე კი არ მსურს, ჩემი ქალაქის ნახვა სანატრელი მხოლოდ ტელეეკრანზე და ფოტოშოფით დამუშავებულ სუათებზე გამიხდეს.

ბიძინა ივანიშვილზე უკვე მგონი მიცვალებულებიც ალაპარაკდნენ, ჰოდა მეც მაქვს სათქმელი. უფრო სწორედ, საჩვენებელი. აი:

ეს ვიდეო გუშინ, აღმშენებლობის ბუღით მოცული აღმაშენებლის გამზირზე გადავიღე, როცა ამდენმა განახლებულმა შენობამ თვალი მომჭრა.

ეს ვიდეო ბომჟური ცხოვრებისა და ფოლკლორის მოყვარულთათვის მიმიძღვნია. 1-2 თვის წინ პერუელი ინდიელები გვსტუმრობდნენ და რუსთაველის ძეგლთან ასეთი კონცერტი გაგვიმართეს.

ეს კი მათ, ვისაც ჩემი ვინი უყვარს. ასეთი ხერხით გვიწევს ხოლმე მისი დაჭერა დასაბმელად

არ მეგონა, კლასიკურ მუსიკას ქუთაისში ამდენი მსმენელი თუ გამოუჩნდებოდა. თან ამ დღეს ისე ცხელოდა… აქ ხარისხზე ლაპარაკი ზედმეტია. ჯერ ხალხმა კლასიკის მოსმენა და ყურის მიჩვევა უნდა ისწავლოს. ხარისხი მერე.

დაბოლოს, ეს კონცერტი რუსთაველის თეატრში გაიმართა და იაპონიის ტრაგედიას მიეძღვნა. ესეც ზაფხულში იყო, ოღონდ ზუსტად აღარ მახსოვს, როდის. დუტეტი პუჩინის ოპერიდან “მადამ ბატერფლაი”.

ვეცადე, ვიდეოები ინტერესის და მიხედვით დამელაგებინა და, მგონი, არ შევცდი. შედეგს ვნახავ

კაცმა რომ თქვას, ეს ჩვენი ხელის(და არა მხოლოდ ხელის)უფლება ყველაფერში დამნაშავე კი არ არის. ხანდახან, უნებურად მაინც, გამოსდის ნორმალური და ადეკვატურობასთან მიახლოებული გადაწყვეტილებები. საქმე ისევ ძეგლო-მანიას, -ფილიას თუ -ფობიას შეეხება, რომელიც, ამჯერად, ქუთაისში განხორციელდა. ახლა იგი თავისი სახელობის გამზირს 100-საფეხურიანი კიბეებიდან გადმოჰყურებს.

ჩავედი თუ არა, ეგრევე “აღმაშენებლის მოედნისკენ” (ნეტა, ახლა რას დაარქმევენ) გავიქეცი და, უძლეველი მეფის ნაცვლად, ეს დამხვდა:

გულმან ჩემმან ვეღარ მოითმინა, საკუთარ ფლოქვებზე ავმხედრდი და მყის მის ადგილზედ განვიჭიმე.

VTB ბანკო, შემდეგში თქვენი პროდაქტ პლეისმენტისთვის ფულს მოგთხოვთ :დ

ოდეს გული მოვიოხე, ძებნად მისად წაველ. ვიცოდი, სადაც გადაიტანეს. არც ისე შორია, მაქსიმუმ, 1 კმ. მიველ, ვნახე, მომეწონა.

ძალიან მოუხდა ამ ადგილს, რადგან მის წინ ვეებერთელა სივრცე იშლება. ადგილიც დიდია და ძეგლიც ბუნებრივად ჩაეწერა სიტუაციაში. თუმცა, ამაზე ნაციონალებზე ადრე იზრუნეს ჯერ კიდევ მათ, ვინც, თავის დროზე, აქ ლენინის ძეგლი წამოჭიმეს. ახლა აქედან დავითი მიესალმება ხალხს. მისი სახელობის მოედანზე კი, სავარაუდოდ, შადრევანს დადგამენ. გულის სიღრმეში კი ვიცი, რომ რაღაც “კოზლოკოშკობა” (ქუთ,: კოზლოკოშკები – უხეშად მაღალქუსლიანი ფეხსაცმელი, რომელიც მტარებელს არ უხდება და გოიმობაა) იქნება, მაგრამ, როგორც ოპტიმისტ ქუთაისელს, მეც მჯერა, რომ ჩვენი პრეზიდენტი ჩვენზა (ქუთ.: ჩვენთვის) გლახას არ გეიმეტებს.

ახლა გადავხედოთ აღმაშენებლის ვეებერთელა გამზირს, დავივიწყოთ უხარისხოდ (და ცაიტნოტში) დაგებული ველოტრასა, ყურადღება არ მივაქციოთ ნაუცბათევად ჩარგულ პალმებს (რომელთა მორწყვა სახანძროებს დაევალათ) და გავიხედოთ დასავლეთისაკენ, სადაც, დინოზავრების ეპოქაში, ზღვა მოჩანდა. ისე, ქუთაისი ისეთი ქალაქია, დასავლეთისაკენ რომ გაიხედო, მართლა გეგონება, რომ “იმ სახლების” ან “იმ ხეების” იქით ზღვა იწყება.

…ან, უბრალოდ, ძალიან მომენატრა ზღვა.

ეს საოცრება 1200 წლის წინათ აღმოცენდა, 600 წელიწადს იარსება და მერე ისე უეცრად გაქრა, როგორც გამოჩნდა. ქხმერთა იმპერია სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიას აკონტროლებდა. ძალით, დიდებითა და მნიშვნელობით ეს ცივილიზაცია თავისუფლად შეგვიძლია, შევადაროთ რომს. იმპერიის დედაქალაქი ანკორი შეიცავს იმაზე მეტ ქვას, ვიდრე ეგვიპტის პირამიდები და იკავებს იმაზე მეტ ტერიტორიას, ვიდრე თანამედროვე პარიზი. მეტიც, ამ ქალაქის მოსახლეობა, თავის დროზე, მილიონს შეადგენდა და მსოფლიოში პირველ ადგილზე იდგა.

ანკორ უატი, ქალაქის მთავარი ნაგებობა და ღირსშესანიშნაობა. ტაძრის აგებას, დაახლოებით, 30 წელი დასჭირდა. სწორედ ეს ნაგებობაა გამოსახული კამბოჯის დროშაზე, რადგან ანკორი სწორედ ამ სახელმწიფოს ტერიტორიაზეა.

საუკუნეების განმავლობაში ეს ადგილი ევროპისათვის მხოლოდ მითებისა და ზღაპრების ნაწილი იყო, მანამ სანამ 1860 წელს ფრანგ ნატურალისტი ანრი მორო თავად არ ეწვია დიდებულ და მიტოვებულ ქალაქს. სწორედ მისი ჩანაწერებისა და ჩანახატების წყალობით გაჩნდა დიდი ინტერესიცა და ბევრი კითხვაც ანკორის შესახებ: ვინ იყვნენ მისი მშენებლები, რომლებიც ადგილობრივ ენაზე ქხმერებად იწოდებოდნენ ან რატომ მიატოვეს მათ ასეთი დიდებული ქალაქი?

მეფე სურიავარმან II-ის ბარელიეფი ანკორ ვატის კედელზე

ანკორ უატი, ცისა და მიწის გამაერთიანებელი ნაგებობა, მეფე სურიავარმან II-ის დროს, მე-12 საუკუნეში აიგო. აზიური ხუროთმოძღვრების ეს შედევრი ინდუიზმის ღმერთთა პანთეონია. ტაძრის შუა, ყველაზე მაღალ კოშკში ღმერთ ვიშნუს ქანდკება იდგა და, სავარაუდოდ, იქვე ინახებოდა მეფის ფერფლიც.

ანრი მუოს ეს ნახატი, შეიძლება ითქვას, ანკორ უატის პირველი დუბლირებული გამოსახულებაა.

ეს ბარელიეფი ერთ-ერთი დერეფნის მთელს კედელს მიუყვება და მასზე კეთილისა და ბოროტის ჭიდილია გამოსახული. თოკს, რომელიც გველის სახითაა წარმოდგენილი, ერთ მხარეს ღმერთები ეწევიან, მეორე მხარეს კი - დემონები. ამ ჭიდილში გამოიყოფა რძე, რომელიც სიცოცხლის სიმბოლოა. მხარეების მსაჯული კი თავად ვიშნუა, რომელიც შუაშია გამოსახული.

აფსარები ღვთაებრივი ქმნილებები იყვნენ, რომლებიც მეფეებსა და ღმერთებს მეგზურობას უწევდნენ.

ანკორ უატი, როგორც ანკორის სულიერი სიმტკიცის სიმბოლო, თავის თავში აერთიანებს მთელს კოსმოსს, რომელიც ქვაშია გამოსახული, ყველა დეტალი აქ სიმბოლურ დატვირთვას ატარებს.

1177 წელს უძლეველი იმპერიის ქალაქი ვიეტნამელებმა ტომებმა აიღეს და ტაძარი გაძარცვეს და დაწვეს. თუმცა ქხმერებმა მაინც მოახერხეს მოთარეშეთა განდევნა. ჯაიავარმან VII-მ მათზე გაიმარჯვა და ანკორი ისევ ქხმერებს დარჩათ. მიუხედავად ამისა, ანკორ უატი მიტოვებული აღმოჩდა და მასზე ზრუნვა ჯუნგლებმა “იკისრა”. ეს იმიტომ მოხდა, რომ გამარჯვებულმა მეფემ ახალი ტაძრის აგება გადაწყვიტა და, რაც მთავარია, არა ინდუისტურის, არამედ, ბუდისტურის.

ზუსტად 99 წლის წინ, 1912 წლის 15 აპრილს, მსოფლიო “ტიტანიკის” კატასტროფამ შეძრა. იმ დროისათვის ყველაზე დიდი და ძვირფასი გემი თავის პირველ რეისზე აისბერგს შეეჯახა და ატლანტის ოკეანეში ჩაიძირა. კატასტროფას, 2200 მგზავრიდან, 1500 ემსხვერპლა.

შაბათი დილა გათენდა. მეხუთეკლასელმა ფრიადოსანმა ჩვეულებისამებრ 8-ზე გაიღვიძა, ბევრი არ უკოტრიალია, ფეხზე წამოხტა, ზოლებიანი მოკლემკლავიანი მაისური ჩაიცვა (ეღირსა თბილი ამინდები!) და ტელევიზორის ოთახისკენ გაემართა. გადმოალაგა სქელი, დახვეული ფურცლები, ძველი უხმარი შპალერი, სახაზავ-ფანქრები და ვიდეომაგნიტოფონში ისევ ის კასეტა შეაცურა.

იფიქრებთ, ეს სასიყვარულო სცენა განსაკუთრებით რომანტიკულად ეჩვენებოდა, არადა სულ არ აინტერესებდა, ვინ ვის კოცნიდა. ერთადერთი, რაც მას გამუდმებით და განუზომლად იზიდავდა, გემი იყო. საგანი, რომლის მსგავსიც აქამდე არასდროს ენახა და არც ოდესმე დაინტერესებულა მისით…

ეს "ტიტანიკია" ჯერ კიდევ მშენებლობის პროცესში. 268 მეტრის სიგრძის, 28 მეტრის სიგანის და სუფთა წონით 24 900 ტონის გიგანტის აგება მაშინდელ ვალუტაზე 7 500 000 დოლარი დაჯდა, რაც დღევანდელი კურსით 400 000 000 დოლარს შეადგენდა.

ეს პირველი კლასის სასადილო დარბაზია. ფუფუნება, მოოქროვილი ჩუქურთმები, საუცხოოდ მორთული ინტერიერი და თავაზიანი პერსონალი "ტიტანიკს" იდეალურ ადგილად აქცევდა არა მხოლოდ მდიდართათვის, დაბალი ფენის წარმომადგენელთათვისაც. "ტიტანიკი" პირველი ლაინერი იყო, რომელსაც ჰქონდა საცურაო აუზი და თურქული აბანო. იქ შეგეძლოთ, რეგულარულად გევლოთ ტრენაჟორებზეც და დალაქთანაც.

ეს მესამე კლასის მოსაწევი ოთახია. მიუხედავად ფენათა მკაცრი დიფერენციაციისა, "ტიტანიკზე" მოხვედირლთა უმრავლესობა თავს უბედნიერესად გრძნობდა, რადგანაც გაუმართლა და ფეხი შედგა მსოფლიოს ყველაზე უსაფრთხო ლაინერის გემბანზე. წინ ამერიკა ელოდათ, ასრულებული ოცნებების ქვეყანა.

“ტიტანიკის” ხილვის შემდეგ ერთი ოცნება გაუჩნდა: კიდევ ენახა იგი. ენახა გაზეთებში, ენციკლოპედიებში, დოკუმენტურ ფილმებიში, სათამაშოებში, სიზმრებში მაინც. ყოველდღე, როგორც კი გაკვეთილებს მორჩებოდა, თავისი საფიქრალის ერთადერთ “დოკუმენტურ” წყაროს, კასეტას მიუბრუნდებოდა და დეტალურად იხატავდა გემის ყველა ნაწილს, რისი გარჩევაც შეეძლო. ამდენი დაპაუზებით ფირიც ნელ-ნელა იცრიცებოდა და გამოსახულებაც ფუჭდებოდა, მაგრამ ეს არ აღელვებდა. იმდენი მოახერხა, რომ მამამისს მეორე, უკეთესი ხარისხის კასეტა აყიდინა ფრიადებზე ნასწავლი გაკვეთილების სანაცვლოდ…

ეს უზარმაზარი ხომალდი ამ ოთახიდან იმართებოდა. "ტიტანიკს" ორი საჭე ჰქონდა. აქედან ერთს გაშლილ სივრცეში მოძრაობისათვის იყენებდა, მეორეს - პორტებში შესასვლელად. გემმა გეზი საუთჰემფტონიდან 10 აპრილს აიღო და ირლანდიის გავლით ატლანტის ოკეანე უნდა გადაეკვეთა. დაუვიწყარი მოგზაურობა ნიუ-იორკში დასრულდებოდა. კომპანია White Star Line, რომელსაც "ჩაუძირავი ტიტანიკი" ეკუთვნოდა, განუზომელ სახელს მოიხვეჭდა.

გემისკაპიტანი ედუარდ ჯონ სმიტი (მარცხნივ მსხდომი) ეკიპაჟის სხვა წევრებთან ერთად. სწორედ მისი ბრძანებით უმატა გემმა სვლას, რათა რეკორდულ დროში, 5 დღის ვადაში ჩასულიყო დანიშნულების ადგილამდე. სანამ "ტიტანიკი" სიჩქარეს კრეფდა, პარალელურად იგი დაუმორჩილებელიც ხდებოდა. ქვანახშირზე მომუშავე მექანიზმი ძნელი სამართავია და თუ საჭიროებამ მოითხოვა, მის მანევრირებას დიდი დრო დასჭირდება. 14 აპრილის ღამეს ყველაფერი ეს დამტკიცდა, მაგრამ უკვე ძალიან გვიან იყო.

დაახლოებით 12-ის ნახევარი იყო, როცა სამეთვალყურეო ანძაზე აისბერგი შენიშნეს. გემი პირდაპირ მისკენ მიდიოდა. ოფიცერმა უილიამ მერდოკმა ბრძანება გასცა: "საჭე მარცნივ, გემი სრული სვლით უკან!" შემდეგ ბრძანება შეცვალა და გემმაც მოხვევა დაიწყო, თუმცა "ტიტანიკი" იმდენად ძნელად მანევრირებადი და იმდენად დიდი ინერციით მიმავალი იყო, რომ აისბერგს გვერდი ვერ აუარა და აისბერგს მარჯვენა მხიდან დაარტყა. დარტყმა იმდენად ძლიერი აღმოჩნდა, რომ გემის კორპუსის წყალქვეშა ნაწილი კონსერვის ქილასავით გაიჭრა. "ტიტანიკის" არქიტექტორმა ტომას ენდრიუსმა, რომელიც ასევე ბორტზე იმყოფებოდა, უკვე 20 წუთში დადო დასკვნა, რომ "ჩაუძირავი ლაინერი" საათნახევარში დაიღუპებოდა. გემის 16 წყალგაუმტარი დანაყოფიდან 6 დაზიანდა და წყლით გავსება დაიწყო. "ტიტანიკს" შეეძლო, გადარჩენილიყო ნებისმიერი 5 ასეთი წყალგამყოფის დაზიანების შემთხვევაში, მაგრამ 6-ს ვერ გაუძლებდა.

მშობლებს უკვე დასანახად ეზიზღებოდათ “ტიტანიკი”. ბავშვს ავადმყოფს ეძახდნენ. როცა სხვები ომობანას თამაშობდნენ, ის სახლში იჯდა და აისბერგით დაზიანებულ გემის ნაწილებს წითელი ფანქრით ნიშნავდა. სათამაშოდ როგორ არ გადიოდა, მაგრამ იყო მომენტები, როცა სახლში ყოფნა და გემის კვლევა-ძიება ყველაფერს ერჩივნა. ამასობაში რუსულად დუბლირებული ფილმი ისე გადაღეჭა (ორიგინალები არ იშოვებოდა), რომ უკლებლივ ყველა სიტყვა და რეპლიკა ზეპირად იცოდა. იწყებოდა ასე: “Парамоунт Пикчерс” и “20-й Вке Фокс” представляют… “ТИТАНИК”. ფილმის ყურებისას რეპლიკებს რამდენიმე წამით ადრე იძახდა და ამით სხვასაც აწონებდა თავს (არადა, სხვას კარგა ხანია, ყელში ჰქონდა ამოსული) და თავის მეხსიერებასაც ამოწმებდა…

გემზე 2200 მგზავრი და მხოლოდ 20 მაშველი ნავი იყო, რაც ნიშნავდა, რომ, საუკეთესო შემთხვევაში, დაღუპვას მგზავრთა ნახევარი გადაურჩებოდა. ნავებში პირველ ჯერზე ჩასხდომის პრივილეგია, როგორც წესი, პირველი კლასის ქალებსა და ბავშვებს ერგოთ. შემდეგ მათ მოყვებოდა მეორე კლასის წარმომადგენლები და, თუკი ადგილი დარჩებოდა, მესამეც.

სასიგნალო ფოიერვერკებით "ტიტანიკი" ცდილობდა, ახლომახლო მიმავალი გემებისათვის რაიმე ნიშანი მიეცა. უკაბელო რადიოგადამცემი ახალი გამოგონილი იყო და მორზეს ანბანით გაგზავნილი სიგნალი "SOS" ჯერ კიდევ მოულოდნელობად ითვლებოდა. მიუხედავად ამისა, სარადარო კაბინაში მომუშავე პერსონალი ბოლო წუთებამდე ცდილობდა სხვებისთვის ხმის მიწვდენას.

მას უყვარდა დიდი შენობები – “ტიტანიკის” კორპუსს აგონებდა. დიდ და დახლართულ დერეფნებს ეტრფოდა – “ტიტანიკისას” ამგვანებდა. როცა პატარა ძმას საბავშვო ბაღში ტოვებდა, უკან, ჯვარედინ დერეფნებში გამოსვლისას, თვალებს “ტიტანიკში” გზააბნეული მგზავრივით აცეცებდა. უყვარდა სპორტული ლიცეუმიც, რომელშიც მამიდამისი ასწავლიდა და იქაურ ცენტრალურ კიბეს გემის ხით მოპირკეთებულ თაღიან ანალოგს ადარებდა (რა თქმა უნდა, სკოლის კიბე ათასჯერ უფრო უბრალო იყო, მაგრამ ნაკლს ბიჭის მდიდარი ფანტაზია ფარავდა)…

მოხდა ისე, რომ ოფიცრებმა, რომელთაც ნავები ებარათ, გემიდან თავის დაღწევის მიზნით, ნავები ბოლომდე არ გაავსეს. შედეგად, ნავებში, რომლებიც 60 კაცს იტევდნენ, თხუთმეტიოდე მგზავრი თუ აღმოჩნდებოდა. თუმცა ყველა ასე არ იქცეოდა. ოფიცერმა უილიამ მორდოკმა ბოლომდე იბრძოლა, რომ ნავები, რაც შეიძლება მეტი ხალხით გაევსოთ და მეტი სიცოცხლე ეხსნათ.

როცა გემის ნახევარი წყალში აღმოჩნდა, მის უკანა ნაწილი მთლიანად ჰაერში აიწია და 45-გრადუსიან კუთხეზე დადგა. ამხელა დატვირთვას კორპუსმა დიდხანს ვეღარ გაუძლო და სულ მალე გემი ორად გაიხლიჩა. წინა ნაწილი ბოლომდე წყლით გაივსო და მოტეხილ უკანა ნახევარს ოკეანის სიღრმისკენ ექაჩებოდა. გემის კუდი ისევ აიწია და წყლის ზედაპირზე მართი კუთხით გასწორდა. შემდეგ წყლით გაივსო და ღამის 1 საათისთვის ოკეანის ზედაპირიდან სამუდამოდ გაუჩინარდა. გადარჩენილები ყვებოდნენ, რომ მსგავსი გრუხუნი ცხოვრებაში არ გაეგონათ. ეს ნახატიც მათი გადმოცემის მიხედვით დაიხატა.

ბიჭი ვერ გიპასუხებდათ, თუ რატომ შეეძლო პირველი კლასით მგზავრ მდიდარ გოგონას, სიცოცხლე გაეწირა ვიღაც მდაბიოს გამო. სამაგიეროდ, სხაპასხუპით მოგიყვებოდათ, რომ “ტიტანიკის” ჩაძირვას მის არქიტექტორს ვერ დავაბრალებთ, რადგან მან იმ დროისათვის საუკეთესოთა შორის საუკეთესო გემი ააგო. მეტიც, აისბერგი პირდაპირ ცხვირზე რომ დაჯახებოდა, ვერც ვერაფერს დააკლებდა. რა ვუყოთ, რომ არც ტომა ენდრიუსს გაუმართლა და არც მის ქმნილებას. იმ დროისათვის ლითონის ფილების შედუღება გამოგონილი არ იყო და მათ გემის კორპუსზე ლითონის გავარვარებული ლურსმნებით ახრახნიდნენ. რკინაც დღევანდელივით მაღალ დონეზე ვერ მუშავდებოდა, რაც დაბალ ტემპერატურაზე მის მდგრადობას ამცირებდა და მტვრევადს ხდიდა. იგი იმასაც გეტყოდათ, რომ აისბერგთან შეჯახებისას რკინის ფილები კონსერვის ქილასავით გაიჭრა და გასკდა, რამაც ლაინერის პირველ მოგზაურობას სამუდამოდ შეუცვალა მიმართულება…

15 აპრილს გავრცელებულმა ტრაგიკულმა ამბავმა ყველა შეძრა. იყო ტირილი, სამძიმარი, საჩივრები კომპანიის წინააღმდეგ... ყველაზე შემზარავი მაინც იმედგაცრუება იყო, რომელსაც ვეღარაფერი შეცვლიდა.

ნავები, რომლებშიც გადარჩენილი მგზავრები ისხდნენ, გემმა "კარპატიამ" აიყვანა. იგი ერთადერთი გემი იყო, რომელიც "ტიტანიკს" გამოეხმაურა, თუმცა შორს იმყოფებოდა და ჩაძირვიდან დაახლოებით საათნახევარში გამოჩნდა. გემის ჩაძირვის შემდეგ მხოლოდ ერთი ნავი დაბრუნდა უკან წყალში დარჩენილთა გადასარჩენად. წყლიდან 6 გადარჩენილიღა ამოიყვანეს.

ამ ამბებიდან 8 წელი გავიდა. ბიჭი გაიზარდა, შეიცვალა და როცა “ტიტანიკომანიას” მოაგონებდნენ, საკუთარ თავს ეკითხებოდა: ნუთუ, ყოველივე ეს მართლა არსებობდა და მართლა მისი ცხოვრების ნაწილი იყო? ან რატომ დასჭირდა ამ ყველაფერს 5 წელი? და ბოლოს, შეიძლება თუ არა, ეწოდოს ამ ყველაფერს დროის კარგვა?

ამ კითხვებზე პასუხი მან დღესაც არ იცის, სამაგიეროდ ახსოვს მძაფრი, აქამდე არარსებული შეგრძნებები, რომელთაც თავის დროზე ისე აღაფრთოვანეს, რომ წლების შემდეგ ვეებერთელა გამოსათხოვარი მიუძღვნა. იგი არ დათმობდა იმ 5 წელიწადს და არც ოდესმე დათმობს. პირიქით, იამაყებს, რომ ჯერ კიდევ 8 წლისას უკვე გააჩნდა რეალური მიზანი, რომელსაც, ასე თუ ისე, მიაღწია და ამ პროცესში სხვა ბევრი რამეც თავისთავად ისწავლა…

იქ, უკუნეთ სიბნელეში, ფაიფურის თეფშები ახლაც ისე კოხტად ყრია, როგორც 99 წლის წინ.

"ტიტანიკი" ატლანტის ოკეანის ფსკერზე, 3 კილომეტრის სიღრმეზე განისვენებს. ჟანგსა და მიკროორგანიზმებს ისე დაუფარავთ, რომ, ამბობენ, 2013 წლისათვის გემი საერთოდ გაქრება.

ამ ხარიხის დახმარებით 99 წლის წინ ოფიცერი უილიამ მერდოკი მგზავრებით დატვირთულ მაშველ ნავებს წყალში უშვებდა.

საათიანი კიბის ადგილას, სადაც დიდი დარბაზი მდებარეობდა, დღეს ცარიელი ორმოა, თუმცა ჭაღი მაინც თავის ადგილას კიდა.

ორკესტრის წევრები კი გემის ჩაძირვამდე უკრავდნენ...

როცა რომელიმე ცივილიზაციას იკვლევ, დაბეჯითებით ვერც თქმულებებს ენდობი და ვერც საისტორიო ცნობებს. ყველაზე მეტ სიმართლეს სწორედ იმდროინდელი ნახატები გეტყვიან, რადგან მათში დროა გაჩერებული. ისინი შექმნეს იმისთვის, რომ იცხოვრონ იმ დროით. უძველესმა ადამიანებმა თავიანთი ნაკვალევი გამოქვაბულთა კედლებზე შემოგვინახეს, კაცობრიობის უდიდესმა იმპერიამ კი – ფასადებზე.

Вокальный квартет Советская песня Гуси-лебеди by Zura Balanchivadze

საბჭოეთური მოზაიკა, ჩემი აზრით, ყველაზე უკეთ გადმოსცემს იმ მასობრივ ყოველდღიურობას, სამყაროსა და ფერების იმ აღქმას, რომელიც დიდ იმპერიას ახასიათებდა. როცა კედლებზე აკრულ ვეებერთელა ფერად ფიგურებს ვუყურებ, ვცდილობ, გამოვიცნო, რისი თქმა სურდათ ამით დამპროექტებლებს. უეჭველია, საბჭოური პოპკულტურის ეს სახეობაც აგიტაციით იყო გაჯერებული, თუმცა თითქმის ყველაფერი, ყველა დეტალი რეალობას ასახავს და იმდროინდელ ცხოვრებას გადმოსცემს.

ქუთაისის ტრიკოტაჟის ქარხანა

აი, ასეთ პომპეზურ ფიგურებს უცქერდნენ ჩვენი წინაპრები. მათში გაშლილი ფერადი სივრცე და ფიგურათა სიმშვიდე დიდი იმპერიის მთავარი და უკვდავყოფილი სააგიტაციო იარაღი იყო. ეკლესიას მოვკარი თვალი. მას აქ მხოლოდ არქიტექტურული და "ბუნების დამამშვენებელის" დატვირთვა აქვს.

ტრიკოტაჟის ქარხნის მერე ქუთაისის ელექტრომექანიკური ქარხნის ეზოში შევიარე. მამაჩემი მუშაობდა აქ თავის დროზე. მანვე გამახსენა ეს ადგილი - შადრევანის კედლებს ჯერ კიდევ შერჩა ზღვის ცხოველები.

ესეც ელექტრომექანიკური ქარხნის ნავთობსაქაჩი ტუმბოების ცეხი. უკვე, აღარ მუშაობს. კედელზე გამოსახული ვეებერთელა მოზაიკური კომპოზიცია მახსოვს ბავშვობიდან. ყოველთვის, როცა მანქანით ამ ადგილს ჩავუვლიდი, სულ თვალს ვაყოლებდი. მაინტერესებდა, რას ნიშნავდა ეს ფიგურები.

ნაწილი I, ნავთობი - ოქრო, მზე, ენერგია ადამიანის ხელში. შუაში ხედავთ ჭაბურღილს.

ნაწილი II, მომპოვებლები. მუშები, რომლებიც დედამიწის გულს "იმკიან" და პირველ გადამუშავებას უკეთებენ.

ნაწილი III - მომხმარებლები. საწარმოები და მუშები, რომლებიც ქმნიან და მოიხმარენ ნავთობპროდუქტებს. რავი, მე ასე გავშიფრე

ჭავჭავაძეზე, რამდენადაც მეხსიერებაში შემომრჩა, ორ საერთო ბინას ჰქონდა ასეთი გაფორმება: ფასადის ერთი კედელი ვეებერთელა მოზაიკური კომპოზიციით იყო გავსებული. დღეს ერთი შემორჩა. მეორე, რომელზეც ხე იყო გამოსახული, ჩამოიშალა და მერე სულ ჩამოხსნეს, როცა კორპუსების შეღებვა დაიწყო.

მოზაიკა რომ არამხოლოდ დიდი მონუმენტების გამოსაყვანი მასალა იყო, ამას ეს ორნამენტიც ამტკიცებს. გაფორმების ეს ხერხი, როგორც ვხედავ, ძალიან პოპულარული, ხელსაყრელი და, შეიძლება, იაფიც იყო. არ ვიცი.

აი, კიდევ საბჭოთა არქიტექტურული გემოვნების მოზაიკური სახე. პრაქტიკული და თან "ხელოვნების" მარცვალიც დევს შიგ. მაგრამ ასეთი შემოქმედება აწი თუ დაფასდება, როცა ეს შენობებიც ნგრევას დაიწყებენ და ბევრი ასეთი ორნამენტული მოზაიკა გაქრება. ჯერ ადრეა, მაგრამ მაგათი დროც მოვა. ჩვენთან ხომ ის ფასობს, რაც ყველაზე ცოტაა.

ამ გამოსახულებას ჭავჭავაძეზე, "სტეკლოტარასთან" შეხვდებით. რატომღაც, ბავშვობაში "რვაფეხა პირიმზე" მეგონა. არც ვიცი, რა მნიშვნელობა აქვს, გარა იმისა, რომ შუშის ნამსხვრევებისგანაა გაკეთებული. ალბათ, იმიტომ, რომ მინისტარის ქარხანა იყო. თუმცა, რატომ ეს ქმნილება, ვერ გეტყვით. ისე, ფორმით მედუზა გორგონასაც კი წააგავს, მაგრამ საამისოდ ძალიან სიმპათიურია

ვისაც "ავანგარდი" გაგიგიათ, ანუ მშენებლის დასახლება, ეს მოზაიკა იქითკენ მიმავალ გზაზე შეგხვდებათ. მინიქუთაისია გამოსახული, თავისი ბაგრატის ტაძრით. ისე კი მიკვირს, კომუნისტებმა ეს როგორ ქნეს, მაგრამ მაშინვე მახსენდება, რომ იმ დროს ყველა სასულიერო ნაგებობა არქიტექტურულ ძეგლად განიხილებოდა ი ტოჩკა. ჰო, სადაც "არაჩვეულებრივ გამოფენაში" მთელი სცენაა გადაღებული სწორედ ბაგრატის ტაძარში, რა გასაკვირია, ქალაქის ყველაზე ძველი ღირსშესანიშნაობა მოზაიკაზეც გამოესახათ.

ავტოქარხანაშიც უნდა წავსულიყავი იქაური მოზაიკის გადასაღებად, მაგრამ მამაჩემმა მითხრა, რომ უკვე ჩამოხსნეს. საბჭოთა კავშირის დაშლიდან კი 20 წელი გავიდა. ამ ხნის განმავლობაში უბრალო ტაბურეტი იძენს ისტორიული ნივთის სტატუსს, ამ მოზაიკებზე რომ არაფერი ვთქვათ. დღეს ქალაქს მათთვის ნამდვილად არ სცალია. დარწმუნებული ვარ, მათ არც არავინ ამჩნევს. გადაშენებული ცივილიზაციის ნაკვალევი უპატრონოდ ხმება ძველ კედლებზე და ჩამოშლის წამს ელოდება. სწორედ ამაზე ფიქრით გადავიღე პირველი სურათი, რათა შემდეგში სანანებლად არ დამრჩენოდა მათი გაქრობა.

გაიღვიძეთ, თენდება!

ჩვენ უკვე გვღვიძავს. შეიძლება ითქვას, არც დაგვიძინია

არც არასდროს გვიძინია

და არ დაგვეძინება მანამ, სანამ სამყარო არ დაიძინებს

მოე, ჰორიზონტი როგორია დღეს, მრუმე თუ მოქუფრული?

ჰორესფრად მრუმე, ისევე, როგორც გუშინ, მის წინ და იმის წინ. ტალღები ერთმანეთს თმას უწნიან. აქაიქ თუ ამოაფრქვევს ორთქლს ლურჯი ვეშაპი.

ახალი დღის დაწყებას მოგასწავებთ! ღამემ მშვიდად ჩაიარა. ღრუბლება, ჩვენს თავზე რომ მოგზაურობდნენ, მხოლოდ მცირე ხნით შეისვენეს და სამხრეთ დასავლეთით გაუყვნენ გზას.

ჰამადელობ, სანაპირო დაცვა ადგილზე!

მზად ვართ!

მარადიული მზერა ევლება გარს, ატყვევებს მტერს, იცავს ჩვენს კარს!

უმოუი, უმოუი! ლოცვას ვიწყებთ...

თაგატა, ო ორო ტუმა! გადმოჰუდი შუენ გჰულზე, შუენ თჰუალზე, ხჰუელსა და თჰუავზე!

მოგ უვეი ილა, რადა გუე ვამუკლავდით დჰევანდელსა დჰესა და ვიჰქუმდეთ ასრეთ სჰუთისოფელსა!

რამედუ დჰეი თითოულ არს დჰეი მარადის!

ქარს ცისარტყელის სუნი მოაქვს, ორ დღეში იწვიმებს. ამ საღამოს სულების შეგროვება და გადამალვა მოგვიწევს...

- რაზე ფიქრობ, ტეკამა?

- რაზეც გუშინ. შენ?

-მეც. და შენ რაზე ფიქრობ, ოპუი?

-რაზეც თქვენ.

-გამოდის, რომ ყველანი იმაზე ვფიქრობთ, რაზეც ახლა ვფიქრობთ.

-გამოდის, რომ ეგრეა.

-ოდესმე მოვკვდებით?

-რა არის სიკვდილი?

-ის, რაც ჩვენს წინაპებს ჩვენს მეხსიერებად აქცევს.

-მაშინ, ალბათ, მაშინ მოვკვდებით, როდესაც ჩვენგან შემდეგი თაობა იშვება.

-და ეს მაშინ მოხდება, როცა მეხსიერებებად გადაქცევას დავიწყებთ, არა? მერწმუნე, მთელი ცხოვრებაა, მჯერა, რომ მალე მეხსიერებად უნდა გადავიქცე და ჩემი მომავალი ვასაზრდოო, მაგრამ არა და არ დადგა ის დრო.

-მგონი, ალბათ, არც დადგება.

-რატომ გგონია ეგრე?

-იმიტომ, რომ ჩვენს წინაპრებს არ ვგავვართ. მართალია, მათ არ ჰქონდათ გამძაფრებული ყურადღება, მაგრამ მათ შეეძლოთ მოძრაობა, ყვირილი, ძილი.

-და სწორედ ამიტომაც იქცნენ ჩვენს მეხსიერებად. ანუ დაიხოცნენ. შესაბამისად, მოძრაობა, ყვირილი და ძილი, მეხსიერებად გვაქცევს. მე ეს ყველაფერი დიდი ხნის წინ ვცადე, მაგრამ უშედეგოდ. ვერც ავმოძრავდი, ვერც დავიყვირე, ვერც დავიძინე და, რა თქმა უნდა, ვერც მომავალი თაობის მეხსიერებად გადავიქეცი.

დღე ისე დაბერდა, ერთი ფოთოლიც არ მოუტანია. როგორ მენატრება ფოთლები...

-მე წინაპრები მენატრება.

-მე ხეები.

-ნეტა, ძველ სიფერადეს თუ ოდესმე ვნახავ.

-მე მე წინაპრების ხმები მომენატრა, მაგრამ არ მახსოვს, როგორი იყო.

-მე დღევანდელილ დღე მომენატრა, რადგან ხვალ, ხვალ მერე და ხვალ ხვალ მერე უსულოდ უნდა გავატაროთ.

-მე ხვალ ხვალ ხვალ მერე მომენატრა, ცისარტყელა რომ იქნება, ყველაფერი რომ გაშრება და მზე რომ სულებს დაგვიბრუნებს.

მზე ჩასვლას იწყებს, ყველანი მოვემზადოთ სულთან განსაყრელად!

აბუი ჰიმამა...

აბუი ჰიმამა...

აბუი ჰიმამა...

აბუი ჰიმამა...

მიჰიბეჰერ სულენ შჰუენე შუხივთა შჰუნთა.

გჰუნათოდე მათ.

გჰუნათბობდე მათ.

მარად ჩჰუენი გჰონება ფიქრად წჰინაპართა და შჰურეთად ჰურიზჰუნდთა უსჰასჰურლუისა უკეანისათა.

დაცჰვად სულთა შჰუნთა.

მისგან მალე არაფერი დარჩება. მოჩვენებები, რომლებიც გატყავებულ კედლებში ჯერ კიდევ ცხოვრობენ, მალე უსახლკაროდ დაიწყებენ ხეტიალს. ერთხელაც მზე ამოვა და სხივები, როგორც იქნა, იქაურობას მახინჯ ჩრდილს არ მიახატავენ.

სასახლე, რომელიც თავისი სილამაზით თურმე ვერსალს უტოლდებოდა, დღეს მისი მქრქალი აჩრდილია. აჩრდილებით დასახლებული აჩრდილი.

ჰაიტი ერთი გაჭირვებული, დანგრეული და წყალწაღებული ქვეყანაა.

კიდევ კარგი, კავკასიაში რომ არ მდებარეობს, თორემ აქამდეც ვერ გაქაჩავდა და, ალბათ, სახელმწიფოდ ყოფნის უფლებას ჩამოართმევდნენ. ჯერ წყალდიდობა, მერე მიწისძვრა, მერე შიმშილი, ეპიდემია, ახლა ისევ წყალდიდობა… კაშმარ!

ჰოდა, იმას ვამბობდი, რომ თვით ასეთ ადგილასაც მოიძებნება რაღაც მიმზიდველი და იდუმალი, ანუ საინტერესო.

სასახლისგან თითქმის აღარაფერი დარჩა. სან-სუსი UNESCO-ს განადგურების პირას მყოფ ძეგლთა სიაშია. ოდესღაც სამეფო აპარტამენტები დღეს ასე გამოიყურება.

გამოფიტული კედლები თითქოს დუმან და მეტის თქმას არც აპირებენ. პრინციპში, სათქმელი, ძირითადად, მხატვრულია, ვიდრე დოკუმენტური. იმიტომ, რომ უნდა მოიგონო და მასზე ფილმი გადაიღო. რეალურად კი სან-სუსის სასახლე ჰაიტის რევოლუციონერმა შავკანიანმა მეფემ ჰენრი კრისტოფ I-მა ააშენებინა. სან-სუსის სასახლე ქალაქ მილოში, ჰაიტის ციტადელის მახლობლად 1810-1813 წლებში აიგო. ჰენრი I ტირანი იყო, რაზეც სასახლის სახელწოდებაც (Sans-Souci) მიანიშნებს და ფრანგულიდან “უდარდელად” ითარგმნება.

მეფე ჰენრი კრისტოფი

სიტუაცია ისე წარიმართა, როგორც თითქმის ყოველთვის ხდება. ჰაიტის საფრანგეთის კოლონიალიზმისაგან თავი სულ ახლახან დაეღწია და გამუდმებული აჯანყებების ბუდე იყო. შავკანიანებს, როგორც იქნა, საშუალება მიეცათ, თავიანთი თავი რეალურ მოქალაქეებად ეღიარებინათ. დიდი წვალების შედეგად ჰაიტი სახელმწიფოდ ყალიბდებოდა.

მოხდა ისე, რომ 1820 წელს ჰენრი კრისტოფს ინფარქტი დაემართა. იგი მალე გარდაიცვალა. ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ფიგურა, რომელსაც ჰაიტის ახალი ცხოვრების სადავეები ეკავა, წარსულის საკუთრება გახდა. სასახლე კი, თითქოს არაფერი, ისე დაიცალა და გაუკაცრიელდა. 1842 წლის მიწისძვრამ იგი ფაქტობრივად დაანგრია, იქიდან მოყოლებული კი ნელ-ნელა ნადგურდება. იმიტომ, რომ არ ჰყავს პატრონი. რომ ჰყავდეს, მოუვლიდა, დააკონსერვებდა და ამ ამბავზე ერთ კარგ ფილმსაც გადაიღებდა, მაგრამ მე ვინ მისმენს. ჩვენ ჩვენი გაგვჭირვებია.

მოჩვენებები კედლებზე შერჩენილ საღებავებს განხორცებული თითებით ეჭიდებიან და უაზროდ შემორჩენილი შენობის ისტორიას ინახავენ.

…რომელიც, ჯერჯერობით, არავის სჭირდება.

პ.ს. ძალიან დაკავებული და დაღლილი ვარ, ამიტომ სოციალურ ქსელებს ცოტათი გამოვეთიშე. ვკითხულობ, ოღონდ ისეთ რამეებს, რასაც ხელით ვეხები. დროებით ასე ვიქნები, მაგრამ იმდენს მაინც მოვახერხებ, რომ ბლოგებს თვალ-ყური ვადევნო.

Leptis Magna

უჰჰ, მომენატრა Discovery-ების წერა. მოკლედ, ლეპტის მაგნა, ამ თავისებურად მაგიური სახელწოდების მქონე ქალაქი, თავის დროზე აფრიკაში სიდიდით მესამე იყო. ალექსანდრიისა და კართაგენის შემდეგ, ლეფტის მაგნა ამ კონტინენტის ყველაზე მნიშვნელოვან სავაჭრო ცენტრს წარმოადგენდა. ქალაქს, რომელმაც რომის იმპერიის დიდებისა და კულტურის ყველაზე  ხელუხლებელი ძეგლები შემოგვინახა.

თეატრი - ქალაქის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული ღირსშესანიშნაობა

მსოფლიოს ერთ-ერთი უძველესი ქალაქი დაახლოებით ძვ. წ. 1100 წელს აშენდა და თავდაპირველად ფინიკიის კოლონიას წარმოადგენდა. დიდი ხნის განმავლობაში იგი კართაგენის შემადგენელი ნაწილი იყო და მის აღზევებასთან ერთად იზრდებოდა. ძველი წელთაღრიცხვის 146 წელს, მესამე პუნიკური ომის შემდეგ, ქალაქი რომის რესპუბლიკის შემადგენლობაში შევიდა. იმპერატორ ტიბერიუსის ხანაში კი იგი აფრიკის პროვინციის ნაწილად გვევლინება.

იმპერატორ სეპტიმიუს სევერუსის თაღი. ლეპტის მაგნაში დაბადებულ ამ ადამიანს დიდი წვლილი მიუძღვის საკუთარი ქალაქის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს ადგილად ქცევაში

ლეპტის მაგნას აღზევება და დღემდე შემორჩენილი სახით განვითარება ახალი წელთაღრიცხვის პირველ საუკუნეში მოხდა. იმეპრატორი ლუციუს სეპტიმიუს სევერუსი, რომელიც წარმოშობით აქაური იყო, აქტიურად ჩაერთო მის განვითარებაში. მალე ქალაქი ერთ-ერთ ულამაზეს და უმნიშვნელოვანეს ცენტრად იქცა. ახ. წ. 205 წელს, როდესაც იმპერატორი საკუთარ ქალაქს ეწვია, დიდი ქება და პატივი დაიმსახურა.

ფორუმი - ქალაქის ყველაზე ხალხმრავალი ადგილი

იყო რა ბუნებრივად შექმნილი და კუნძულებით დაცული  საპორტო ქალაქი, ლეპტის მაგნაში ვაჭრობა დუღდა. ადგილი, სადაც იგია გაშენებული, ლიბიის დედაქალაქ ტრიპოლიდან 130 კმ-ითაა დაშორებული და გემებისათვის ადვილად მისადგომია. ამიტომაც იყო, რომ ხმელთაშუა ზღვაზე გამავალი სავაჭრო გემები აქ ჩერდებოდნენ და საქონელს ცვლიდნენ. სხვადასხვა საქონელი სხვადასხვა ქვეყნიდან იგზავნებოდა, რაც შემდეგ რომისაკენ მიემართებოდა.

ბაზილიკა ქალაქის მთავარი ტაძარი იყო. მე-6 საუკუნეში იმპერატორმა იუსტინიანემ იგი ეკლესიად გადააკეთა

გრიფონები ბაზილიკის დეკორატიულ დეტალებად

რომის სხვა აფრიკული კოლონიებისაგან განსხვავებით, ლეპტის მაგნა უფრო ავტონომიური იყო და მის მოსახლეობაზე ყველა კანონი არ ვრცელდებოდა. ქალაქი ძალიან ბევრს ამბობს თავისი საზოგადოების ცხოვრებასა და წესჩვეულებაზე.

ისევე, როგორც რომში, აქაც არსებობდა დიდი სანახაობითი ამფითეატრი

აბანოები და საუნები არაფრით ჩამოუვარდებოდა რომაულს. ჰაერი აქაც იმავე პრინციპით თბებოდა: აბანოს იატაკქვეშ დიდი ღუმელები ენთო და იქიდან წამოსული ორთქლი კედლებში დატანებული მილებიდან გამოდიოდა

ტუალეტიც ისეთივე ღია და საზოგადოებრივი იყო, როგორიც აბანო. მოქალაქეები ერთმანეთის გვერდიგვერდ ისხდნენ ხვრელებზე. საქმის დასრულების შემდეგ მათ წინ გამდინარე წყლით რეცხავდნენ "უნიტაზებს"

აქ თითოეული დეტალი საოცარი ოსტატურობით არის მოჩუქურთმებული, რაც სიმდიდრესა და ფუფუნებაზე მიუთითებს

მედუზა გორგონას ბარელიეფი აქაური ნაგებობების ხშირი ელემენტია

მზის ჩასვლა ქვების ტონალურობას ცვლის და ლეპტის მაგნას სრულიად უცნობ იერსახეს აძლევს

მიუხედავად იმისა, რომ თავიდან ბოლომდე რომაულ სტილში იყო აგებული, ეს ქალაქი არ ჰგავდა არც ერთ სხვას. ლეპტის მაგნას სიდიადე ვაჭრობის მოცულობაზე იყო დამოკიდებული. ამიტომ, როცა მესამე საუკუნეში დიდი სავაჭრო კრიზისი დაიწყო, ქალაქი ავტომატურად დაზარალდა. ამას თან ერთვოდა რომის  გამოგზავნილ მმართველებსა და ადგილობრივ ტომებს შორის განხეთქილება, რომლებიც ქრთამს მოითხოვდნენ.

მალე, 439 წელს, ქალაქი ვანდალებმა დაიპყრეს. მათმა მეფემ გენსერიკმა ქალაქის კედლების დანგრევა ბრძანა. მოსახლეობა დააშინეს და საკუთარი წესრიგი დაამყარეს. ერთი საუკუნის შემდეგ კი ვანდალები ბერბერულმა ტომებმა შეცვალეს, რომელთაც ქალაქი ცარიელ ნაგებობებად აქცის. შემდეგ მოვლენები ასე განვითარდა: რომაელმა სარდალმა ბელისარიუსმა ქალაქი კვლავ გაათავისუფლა, თუმცა იგი უკვე ადრინდელს აღარ ჰგავდა. 650-იანი წლებიდან კი იქაურობას, ისევე, როგორც აფრიკის სხვა სახელმწიფოებს, არაბები დაეპატრონნენ.

ლეპტის მაგნა, როგორც ერთ-ერთი ულამაზესი და თავისი დროის უმნიშვნელოვანესი რომაული ქალაქი, შესულია მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში.

]]> http://zurriuss.ge/leptis-magna/feed/ 6